Tài chính phi tập trung (DeFi) là một trong những lĩnh vực năng động nhất trong nền kinh tế toàn cầu cho đến nay. Cùng với đó, các sản phẩm phái sinh cũng đang nhận được rất nhiều sự quan tâm.

Theo cơ quan phân tích Messari, khối lượng giao dịch trên các sàn giao dịch phi tập trung (DEX) trong quý 2 năm 2021 đã tăng 117 lần. Con số này vượt trội so với cùng kỳ năm ngoái và tăng 83% so với quý đầu tiên.

Khối lượng giao dịch trên các sàn giao dịch phi tập trung lần đầu tiên vượt quá 10% khối lượng các sàn giao dịch tập trung kể từ tháng 10 năm 2020. Về bản chất, các DEX đang dần chiếm thị phần của các đối tác tập trung của chúng.

Tuy nhiên, các chỉ số định lượng không phải là yếu tố duy nhất cần xem xét. Ngoài ra còn có những thay đổi về chất khác cần được tính đến. Nền kinh tế thị trường tiền điện tử bắt đầu với các giao dịch tài chính đơn giản nhất, như mua, bán và lưu trữ tài sản.

Nhân rộng TradFi trong tài sản kỹ thuật số

Tuy nhiên, các công cụ có sẵn để nhà đầu tư tiền điện tử sử dụng đã mở rộng đáng kể trong hai năm qua. Rõ ràng những người chơi trong thị trường tiền điện tử đang cố gắng tái tạo lại đầy đủ của các dịch vụ tài chính truyền thống (TradFi) trong nền kinh tế tài sản kỹ thuật số.

Đối với thị trường tiền điện tử, vốn có truyền thống và tính đặc trưng là tỷ lệ biến động cao, những công cụ này đang trở nên đặc biệt quan trọng. Các tiền điện tử phái sinh cho phép những người tham gia thị trường giảm thiểu rủi ro đầu tư và đồng thời cũng có thể kiếm tiền từ những thay đổi trong tỷ giá hối đoái của các mã thông báo được giao dịch.

Điều quan trọng không kém là cách các công cụ phái sinh cung cấp khả năng kiếm được thu nhập dễ dàng từ việc giao dịch các tài sản có thể khó kiếm được trên thị trường thực.

Trong thế kỷ trước, hợp đồng dầu tương lai đã mở ra sự giàu có cho hàng triệu thương nhân vốn chỉ nhìn thấy các giàn khoan dầu hoặc xe tải chở dầu trên các bức ảnh báo chí và truyền hình.

Decentralized DEX exchange

Sự ra mắt của Bitcoin và Ethereum futures và việc được giao dịch trên các sàn giao dịch lớn của Hoa Kỳ, những điều này đã tạo rất nhiều cơ hội cho nhiều nhà đầu cơ kiếm tiền từ các tài sản kỹ thuật số bất chấp sự phản đối của hầu hết các ngân hàng trung ương.

Các công cụ phái sinh thu hút các nhà đầu cơ và các nhà đầu tư tổ chức, những người mang lại tính thanh khoản cho thị trường. Đó là lý do tại sao phái sinh đã trở thành thị trường lớn nhất trong tài chính truyền thống. Theo một số ước tính, khối lượng của phân khúc này ít nhất gấp đôi khối lượng cung tiền thế giới.

Hợp đồng tương lai Bitcoin, options và các sản phẩm có cấu trúc

Trong không gian DeFi, tình hình vẫn chưa có sự chuyển biến nhiều vì phân khúc phái sinh chỉ đại diện cho một phần nhỏ. Nhưng tình hình đang thay đổi nhanh chóng. Messari ước tính rằng khối lượng giao dịch tài sản kỹ thuật số liên tục đạt gần 20 tỷ USD trong quý 2 năm 2021. Tăng 155% so với quý đầu tiên và tăng khoảng 300% so với quý 4 năm 2020:

“Các giao thức phái sinh phi tập trung đang bắt đầu nhận thấy những dấu hiệu phát triển mạnh mẽ khi được đông đảo người dùng DeFi chấp nhận.”

Các tiền điện tử phái sinh phổ biến nhất hiện nay là hợp đồng tương lai Bitcoin. Khối lượng giao dịch trên các thị trường Bitcoin futures rất lớn, đã đạt 1.7 nghìn tỷ USD.

Lý do cho việc tại sao nhu cầu lại lớn như vậy lại rất đơn giản. Và các loại sản phẩm tương tự như này cũng đang được giao dịch trên các sàn giao dịch truyền thống lớn, chẳng hạn như như Chicago Board Options Exchange và Chicago Mercantile Exchange.

“Options” là một dạng hợp đồng phái sinh phổ biến khác. Giống như hợp đồng tương lai, chúng cho phép các bên trong hợp đồng xác định các điều khoản giao dịch trong tương lai tại thời điểm hiện tại và cũng có thể thoát ra nếu giá không biến động như mong đợi.

Một trong những nền tảng giao dịch options phổ biến nhất là Deribit. Đây là nơi người dùng có thể mua và bán các công cụ phái sinh cho Bitcoin và Ethereum.

btc tương lai

Bán contract chứ không phải tiền điện tử

Nhiều nhà môi giới tiền điện tử cung cấp cho các nhà đầu tư dịch vụ mua hoặc bán hợp đồng CFD (hợp đồng chênh lệch). Đây là các công cụ phái sinh hoạt động dựa trên sự khác biệt về giá của tài sản cơ bản.

Cùng lúc đó, các nhà kinh doanh không mua hoặc bán các loại tiền điện tử tiềm ẩn. Họ chỉ bán các hợp đồng có sự chênh lệch giá. Chiến thắng sẽ tùy thuộc vào dự đoán của người mua và về tỷ giá hối đoái sẽ hoạt động như thế nào trong tương lai.

Nếu tài sản tăng giá trong thời gian CFD, người bán sẽ trả khoản chênh lệch. Nếu tiền điện tử giảm giá, người mua sẽ trả tiền.

Đáng ngạc nhiên là dịch vụ swap tiền tệ. Đây một hình thức phái sinh rất phổ biến trên thị trường tài chính truyền thống. Tuy nhiên nó vẫn chưa trở thành xu hướng chủ đạo trong ngành công nghiệp tiền điện tử.

Mặc dù chúng là những hợp đồng tương lai không có ngày hết hạn cụ thể, nhưng chúng sẽ cung cấp cho người dùng có khả năng đóng hợp đồng bất cứ lúc nào. Sự biến động cao của tài sản kỹ thuật số làm cho các công cụ này trở nên quá rủi ro.

Bước tiếp theo trong quá trình phát triển khả năng bảo vệ rủi ro đầu tư là sự xuất hiện của cái gọi là tiền gửi có cấu trúc (structured deposits). Khả năng sinh lời của các sản phẩm đó phụ thuộc vào mức độ bảo vệ vốn.

Nó càng nhỏ thì khả năng sinh lời càng cao. Nhìn chung, các sản phẩm có cấu trúc luôn mang lại mức thu nhập cao hơn so với các công cụ truyền thống. Cùng lúc đó, các mối rủi ro liên quan cũng thấp hơn nhiều so với việc đầu cơ tiền tệ trực tiếp.

Vốn hóa thị trường

Kỷ nguyên mới của các tiền điện tử phái sinh

Sự phát triển của các phân khúc mới của nền kinh tế tiền điện tử đang dẫn đến sự xuất hiện của các sản phẩm phái sinh mới. Các dịch vụ cho vay phi tập trung kết nối người đi vay với người cho vay là những minh chứng rõ nhất cho sự phát triển này.

Trong hai năm gần đây, lĩnh vực này phát triển rất nhanh. Sự tăng trưởng cao như vậy một phần cũng nhờ các chính sách tiền tệ chống khủng hoảng được hầu hết các ngân hàng trung ương áp dụng tạo điều kiện cho.

Cheap money” (tiền rẻ, khoản vay có lãi suất thấp) đang đổ vào nền kinh tế thế giới với quy mô chưa từng có. Một trong những hệ quả là lãi suất cho vay trong lĩnh vực tài chính truyền thống giảm mạnh. Trong khi đó, lãi suất có thể lên đến 20% mỗi năm đối với các khoản vay phi tập trung. Điều này đã mang lại cho người cho vay lợi nhuận tuyệt vời hơn theo tiêu chuẩn của TradFi.

Cho và nhận các khoản vay tiền điện tử đã trở nên cực kỳ phổ biến sau khi các giao thức tín dụng như Aave hoặc Compound nổi lên. Tuy nhiên đặc trưng của toàn bộ ngành công nghiệp tiền điện tử – việc tỷ giá hối đoái không thể đoán trước được phản ánh trong tỷ lệ cho vay.

Điều này là do chúng gần như dễ bay hơi như tỷ giá hối đoái mã thông báo. Đã có một số đề xuất giải quyết vấn đề này.

Ví dụ: nền tảng Saffron Finance và BarnBridge đã cung cấp tính năng chứng khoán hóa khoản vay phi tập trung bằng cách kết hợp tỷ lệ hoàn vốn có thể thay đổi trên các giao thức cho vay khác nhau trong các giai đoạn riêng biệt. Mỗi giai đoạn có một hồ sơ rủi ro / lợi nhuận khác nhau.

Các nhà đầu tư có thể chọn một giai đoạn cụ thể dựa trên tính toán rủi ro của riêng họ. Nếu không, họ có thể xây dựng danh mục cho vay của riêng mình với độ tin cậy và lợi nhuận được tính toán riêng.

Các dịch vụ như Yield và Notional thường cung cấp cho người dùng khả năng vay và cho vay tiền điện tử ở mức cố định nhưng trong một thời gian xác định trước. Các khoản vay ở đây lại rất ngắn hạn, một yếu tố làm giảm hiệu quả của chúng.

Rốt cuộc, hầu hết các khoản vay tiền điện tử đều được chuyển đến thị trường chứng khoán. Nếu không có biến động thị trường đáng kể nào trong thời gian cho vay, thì việc “lấy lại” sẽ là một vấn đề.

Tùy chọn lãi suất cho tiền điện tử

Trong tài chính truyền thống, có một công cụ đặc biệt để phòng ngừa rủi ro do thay đổi lãi suất tín dụng dưới hình thức lựa chọn lãi suất. Những điều này cho phép người cho vay thiết lập quyền chọn sàn. Quyền chọn lãi suất cho phép các công ty tự bảo vệ mình khỏi những biến động bất lợi của lãi suất trong khi vẫn được hưởng lợi từ những biến động có lợi.

Sự xuất hiện của các công cụ phái sinh tương tự trên thị trường tiền điện tử chỉ là vấn đề thời gian, và cuối cùng nó đã xảy ra, tiên phong là Horizon Finance. Về cơ bản, công ty đã cung cấp một công cụ phái sinh lãi suất mới. Trong đó những người tham gia có thể cạnh tranh lấy thanh toán ưu đãi để đổi lấy việc hạn chế hoạt động của họ.

Hay nói cách khác, nhà đầu tư có thể gửi đề nghị lãi suất của riêng mình (giới hạn lợi suất), mà anh ta cho là hợp lý vào bất kỳ thời điểm nào. Tất cả các đề nghị khác nhau từ các nhà đầu tư được tổng hợp thành một sổ đặt hàng. Thu nhập trên vốn chủ sở hữu cơ bản được phân phối từ ưu đãi thấp nhất (%) đến ưu đãi cao nhất (%) cho đến khi nó cạn kiệt hoặc phần dư thừa được đổ vào “floating pool”.

Phần thưởng phái sinh là cốt lõi của giao thức Horizon. Nó sẽ chạy trong các vòng thuộc khoảng thời gian đã chọn (ban đầu là 2 tuần và 1 tháng) được liên kết liền mạch. Theo đại diện của Horizon Finance:

“Chúng tôi cho rằng trong một trò chơi như vậy, ‘đám đông’ sẽ hành động tập thể một cách hợp lý nhằm cố gắng tối đa hóa lợi nhuận cá nhân của họ phù hợp với sở thích rủi ro của từng cá nhân.”

Không nghi ngờ gì rằng khi ngành tài chính phân cấp, các công cụ phái sinh sẽ trở thành xu hướng chủ đạo. Các chiến lược đầu tư mua và nắm giữ đơn giản sẽ trở nên không hiệu quả. Đồng thời, mối quan hệ giữa tiền tệ và các công cụ phái sinh sẽ tiệm cận các giá trị của thị trường tài chính truyền thống.

Bài đăng Các sản phẩm phái sinh đang mở ra một thế giới đầu tư mới vào DeFi xuất hiện đầu tiên trên BeInCrypto Việt Nam